Στο Δημοτικό Συμβούλιο Φαιστού επανέρχεται σήμερα, Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου, η συζήτηση για το μέλλον του Αγιοφάραγγου, αυτή τη φορά με θέμα την υποβολή πρότασης για την ένταξή του στα οργανωμένα φαράγγια της χώρας. Η συνεδρίαση είναι προγραμματισμένη για τις 20:00 στις Μοίρες, ενώ η προοπτική επιβολής εισιτηρίου έχει ήδη προκαλέσει αντιδράσεις και αιτήματα για σαφές σχέδιο διαχείρισης.
Το θέμα έχει οριστεί τρίτο προς συζήτηση, με εισηγητή τον δήμαρχο Φαιστού Γρηγόρη Νικολιδάκη. Η νέα συζήτηση ακολουθεί την απόσυρση, στις 31 Αυγούστου, προηγούμενου θέματος που αφορούσε ειδικά τη θεσμοθέτηση εισιτηρίου εισόδου στο Αγιοφάραγγο, λόγω απουσίας του δημάρχου από τη συνεδρίαση.
Η συζήτηση δεν αφορά μόνο το ενδεχόμενο αντιτίμου, αλλά συνολικά το μοντέλο με το οποίο θα οργανωθούν η πρόσβαση, η προστασία και η ασφάλεια στο φαράγγι. Ο δήμαρχος έχει συνδέσει δημόσια την πρόταση οργανωμένης λειτουργίας με μέτρα φύλαξης, συντήρησης και ασφάλειας των επισκεπτών, αναφέροντας ως πιθανό ύψος εισιτηρίου τα 5 ευρώ και εξαιρέσεις για κατοίκους συγκεκριμένων δήμων.
Οι ενστάσεις της Αναρριχητικής Κοινότητας Κρήτης
Την αντίθεσή της στη σύνδεση της προστασίας του Αγιοφάραγγου με την επιβολή εισιτηρίου εκφράζει η Αναρριχητική Κοινότητα Κρήτης, η οποία απέστειλε επιστολή προς τον Δήμο Φαιστού, τον δήμαρχο και τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου.
Η κοινότητα υποστηρίζει ότι ο χώρος πρέπει να παραμείνει ελεύθερα προσβάσιμος και ζητά, πριν από οποιαδήποτε απόφαση, να παρουσιαστεί ολοκληρωμένο και δημοσιοποιημένο σχέδιο διαχείρισης.
Μεταξύ των βασικών ζητημάτων που θέτει είναι η καταγραφή της πραγματικής επισκεψιμότητας και η επιστημονική τεκμηρίωση της φέρουσας ικανότητας του φαραγγιού. Ζητά επίσης συγκεκριμένες απαντήσεις για την καθαριότητα, τη φύλαξη, την πυροπροστασία, τη συντήρηση των μονοπατιών και την αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.
Ερωτήματα διατυπώνονται ακόμη για τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να λειτουργήσει ένα σύστημα ελεγχόμενης πρόσβασης, ιδιαίτερα για επισκέπτες που προσεγγίζουν την περιοχή από διαφορετικά σημεία ή από τη θάλασσα.
Το ζήτημα του αναρριχητικού πεδίου
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται από την Αναρριχητική Κοινότητα στη χρήση του Αγιοφάραγγου ως αναρριχητικού πεδίου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει η ίδια, στην περιοχή υπάρχουν περίπου 190 αναρριχητικές διαδρομές και το φαράγγι δέχεται αναρριχητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό σε όλη τη διάρκεια του έτους.
Στο πλαίσιο αυτό ζητά να αποσαφηνιστούν οι αρμοδιότητες που θα έχει ενδεχόμενος φορέας διαχείρισης για την καταγραφή των διαδρομών, τον έλεγχο και τη συντήρηση του εξοπλισμού ασφάλισης και την επισήμανση πιθανών κινδύνων.
Η κοινότητα θέτει παράλληλα το θέμα της αντιμετώπισης σοβαρών ατυχημάτων σε μια δυσπρόσιτη περιοχή και ζητά η ασφάλεια των πεζοπόρων και των αναρριχητών να αποτελέσει μέρος ενός συνολικού σχεδιασμού και όχι να περιοριστεί στη θέσπιση αντιτίμου.
Τι ζητούν οι αναρριχητές πριν από οποιαδήποτε απόφαση
Η πρόταση που καταθέτει η Αναρριχητική Κοινότητα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, επιστημονική αποτίμηση της φέρουσας ικανότητας του φαραγγιού, καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης, σχέδια καθαριότητας, φύλαξης και πυροπροστασίας, ρύθμιση της στάθμευσης και της πρόσβασης, καθώς και σαφή κατανομή αρμοδιοτήτων.
Ζητά επίσης να καθοριστούν μετρήσιμοι δείκτες, ώστε να μπορεί να αξιολογείται στην πράξη εάν τα μέτρα προστασίας αποδίδουν.
Βασική θέση της είναι ότι οι πόροι για την προστασία του Αγιοφάραγγου πρέπει να εξασφαλιστούν από τον Δήμο, την Πολιτεία και τους αρμόδιους φορείς χωρίς η πρόσβαση στον φυσικό χώρο να εξαρτάται από την καταβολή εισιτηρίου. Παράλληλα ζητά να δημοσιοποιηθούν τα διαθέσιμα στοιχεία και η τεκμηρίωση πάνω στην οποία βασίζεται ο σχεδιασμός.
Η θέση της Κοινότητας Πηγαϊδακίων
Διαφορετική προσέγγιση έχει παρουσιάσει η Κοινότητα Πηγαϊδακίων, η οποία έχει ταχθεί υπέρ ενός οργανωμένου μοντέλου διαχείρισης με στόχο, όπως υποστηρίζει, την προστασία, τη φύλαξη και την καθαριότητα του Αγιοφάραγγου.
Η Κοινότητα έχει θέσει ως βασικές προϋποθέσεις τη διατήρηση της θρησκευτικής και ιστορικής φυσιογνωμίας του τόπου, την αποφυγή εμπορικών δραστηριοτήτων και την προστασία του οικοσυστήματος. Σε συμπληρωματική απόφασή της έχει προτείνει επίσης εξαιρέσεις από το εισιτήριο, μεταξύ άλλων για δημότες και καταγόμενους από τον Δήμο Φαιστού και όμορους δήμους.
Στην ίδια συμπληρωματική εισήγηση περιλαμβάνεται πρόταση για οργανωμένους χώρους στάθμευσης πριν από την είσοδο του μονοπατιού και μέτρα κατά της άναρχης στάθμευσης.
Η απόφαση περνά πλέον από το Δημοτικό Συμβούλιο
Η σημερινή συζήτηση μεταφέρει πλέον το βάρος στο Δημοτικό Συμβούλιο Φαιστού, το οποίο καλείται να εξετάσει την πρόταση για ένταξη του Αγιοφάραγγου στα οργανωμένα φαράγγια.
Το προηγούμενο διάστημα έχουν διατυπωθεί διαφορετικές θέσεις τόσο για το εάν πρέπει να υπάρχει οικονομικό αντίτιμο όσο και για τον τρόπο με τον οποίο θα οργανωθούν η προστασία, η πρόσβαση και η ασφάλεια στον χώρο.
Κρίσιμο στοιχείο της συζήτησης αναμένεται να είναι επομένως το συγκεκριμένο μοντέλο διαχείρισης που θα προταθεί και οι όροι εφαρμογής του. Μέχρι να ληφθούν οι απαιτούμενες αποφάσεις, η συζήτηση για εισιτήριο δεν πρέπει να συγχέεται με ήδη εφαρμοζόμενο μέτρο.