Επτά βασικές παρεμβάσεις που το ΠΑΣΟΚ δεσμεύεται να προωθήσει κατά τους πρώτους έξι μήνες μιας κυβέρνησής του παρουσίασε ο Νίκος Ανδρουλάκης από το βήμα της 90ής ΔΕΘ στη Θεσσαλονίκη. Στο επίκεντρο της ομιλίας του βρέθηκαν η ακρίβεια, οι μισθοί και οι συντάξεις, η φορολογία, το ιδιωτικό χρέος, η στεγαστική κρίση, το ΕΣΥ και οι αλλαγές στη λειτουργία του κράτους.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επιχείρησε παράλληλα να δώσει στην παρουσία του στη ΔΕΘ χαρακτήρα συνολικής κυβερνητικής πρότασης, θέτοντας ως πολιτικό στόχο την αλλαγή κυβέρνησης στις επόμενες εθνικές εκλογές και ασκώντας εκτεταμένη κριτική στη Νέα Δημοκρατία.
Οι επτά παρεμβάσεις που παρουσίασε
Σύμφωνα με το σχέδιο που ανέπτυξε ο Νίκος Ανδρουλάκης, οι πρώτες νομοθετικές κινήσεις μιας κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ θα οργανώνονταν γύρω από επτά άξονες: αντιμετώπιση της ακρίβειας, αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου, μισθοί και εργασιακά δικαιώματα, ιδιωτικό χρέος, στέγαση και δημογραφικό, δημόσια υγεία και παιδεία, καθώς και μεταρρύθμιση του κράτους.
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι οι παρεμβάσεις αυτές αποτελούν τη βάση ενός διαφορετικού μοντέλου διακυβέρνησης, αντιπαραβάλλοντάς τες με την οικονομική και κοινωνική πολιτική της σημερινής κυβέρνησης.
Ακρίβεια: Μείωση ΦΠΑ και φόρου στα καύσιμα
Στο μέτωπο της ακρίβειας, ο Νίκος Ανδρουλάκης πρότεινε τη δημιουργία ενισχυμένης Επιτροπής Ανταγωνισμού και Αγοράς, με αρμοδιότητες τόσο για τον ανταγωνισμό όσο και για την προστασία των καταναλωτών.
Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης αυστηρότερους ελέγχους σε πολυεθνικές επιχειρήσεις, μηχανισμό έκτακτης φορολόγησης υπερκερδών σε ολιγοπωλιακές αγορές και τη δημιουργία Συνηγόρου του Μικρομεσαίου Προμηθευτή και Εμπόρου.
Παράλληλα, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εξήγγειλε στοχευμένη και προσωρινή μείωση του ΦΠΑ σε βασικά αγαθά, καθώς και του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα.
Για την ηλεκτρική ενέργεια έθεσε ως στόχο τη μείωση της συνολικής τιμής της κιλοβατώρας για τα νοικοκυριά κατά 20% το 2027 και κατά 30% έως το τέλος μιας τετραετούς κυβερνητικής θητείας.
Τι αλλάζει για ελεύθερους επαγγελματίες και μικρές επιχειρήσεις
Σημαντικό μέρος της οικονομικής πρότασης αφορά τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης ανακοίνωσε ότι το ΠΑΣΟΚ προτείνει κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και της τεκμαρτής φορολόγησης, σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου στο 50% μέσα στην τετραετία και αύξηση του ορίου απαλλαγής από τον ΦΠΑ στις 20.000 ευρώ για μικρές επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε τη θέσπιση ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού και φορολογικών κινήτρων για νέες παραγωγικές επενδύσεις από μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Τέλος στη Golden Visa για αγορά ακινήτων
Ξεχωριστή αναφορά έκανε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ στην Golden Visa. Πρότεινε να σταματήσει η σύνδεση της άδειας διαμονής με επενδύσεις σε ακίνητα και οι σχετικές άδειες να συνδέονται πλέον με παραγωγικές επενδύσεις.
Παράλληλα, τάχθηκε υπέρ αυστηρότερου πλαισίου για την απόκτηση ακινήτων στις παραμεθόριες περιοχές της χώρας.
13ος μισθός στο Δημόσιο και πιλοτική τετραήμερη εργασία
Στα εργασιακά, το ΠΑΣΟΚ προτείνει σταδιακή επαναφορά του 13ου μισθού στους δημοσίους υπαλλήλους, τιμαριθμοποίηση της φορολογικής κλίμακας και πλήρη αποκατάσταση των συλλογικών διαπραγματεύσεων.
Στις προτάσεις περιλαμβάνονται ακόμη η επαναφορά της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας ως προς τον καθορισμό του κατώτατου μισθού από τους κοινωνικούς εταίρους, η καθολική ισχύς των κλαδικών συμβάσεων και η επαναφορά της μετενέργειας.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης ανακοίνωσε επίσης πρόταση κατάργησης του 13ωρου και πιλοτικής εφαρμογής τετραήμερης εργασίας με πλήρεις αποδοχές σε μεγαλύτερες επιχειρήσεις και συγκεκριμένες κατηγορίες θέσεων εργασίας, με παροχή φορολογικών κινήτρων.
Οι προτάσεις για τις συντάξεις
Για τους συνταξιούχους, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επανέφερε την πρόταση για σταδιακή αποκατάσταση της 13ης σύνταξης και δημιουργία νέου ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους.
Παρουσίασε ακόμη σχέδιο για αναμόρφωση της εισφοράς αλληλεγγύης συνταξιούχων με μεσοσταθμική μείωση 20%, ξεπάγωμα των επικουρικών συντάξεων και σταδιακή αύξηση των ποσοστών αναπλήρωσης.
Ιδιωτικό χρέος: 120 δόσεις και προστασία πρώτης κατοικίας
Στο ιδιωτικό χρέος, ο Νίκος Ανδρουλάκης παρουσίασε πρόταση για νέο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας, παραπέμποντας στο μοντέλο του νόμου 3869/2010.
Το σχέδιο προβλέπει επίσης υποχρεωτική συμμετοχή των πιστωτών στον εξωδικαστικό μηχανισμό και ρύθμιση έως 120 δόσεων για οφειλές προς την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία, με μείωση τόκων και προσαυξήσεων.
Για τους συνεργάσιμους δανειολήπτες, το ΠΑΣΟΚ προτείνει να θεσπιστεί δυνατότητα προτεραιότητας στην εξαγορά του δανείου τους, ενώ ο πρόεδρος του κόμματος προανήγγειλε παρέμβαση και για τους δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο.
Στέγη: 40.000 κοινωνικές κατοικίες και πλαφόν στις αυξήσεις ενοικίων
Στο στεγαστικό, το ΠΑΣΟΚ επανέφερε το σχέδιο GenRent, το οποίο προβλέπει τη δημιουργία 40.000 κοινωνικών κατοικιών μέσω αξιοποίησης δημόσιας περιουσίας και ανακαίνισης υφιστάμενων κτιρίων.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης πρότεινε επίσης φορολογικά κίνητρα ώστε κλειστές κατοικίες να επιστρέψουν στη μακροχρόνια μίσθωση, περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση σε περιοχές όπου διαπιστώνεται υψηλή πίεση και πλαφόν στις ετήσιες αυξήσεις των ενοικίων σε ζώνες με τεκμηριωμένο στεγαστικό πρόβλημα.
Στους δικαιούχους της κοινωνικής στεγαστικής πολιτικής έδωσε έμφαση στους νέους, στα οικονομικά ευάλωτα νοικοκυριά, αλλά και σε εκπαιδευτικούς, γιατρούς και άλλους δημόσιους λειτουργούς που υπηρετούν σε περιοχές με έντονη τουριστική δραστηριότητα.
Επίδομα 200 ευρώ για παιδιά έως τριών ετών
Στο δημογραφικό, το σχέδιο που παρουσίασε περιλαμβάνει καθολική δωρεάν βρεφική και προσχολική αγωγή, μηδενικό ΦΠΑ σε βασικά βρεφικά είδη και μηνιαία ενίσχυση 200 ευρώ για πιστοποιημένες δαπάνες κάθε παιδιού έως τριών ετών, βάσει εισοδηματικών κριτηρίων.
Προβλέπει ακόμη μείωση κατά 75% στον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ για τα πρώτα 100 τετραγωνικά μέτρα κατοικίας πολύτεκνων οικογενειών, σταδιακή εξίσωση δικαιωμάτων τρίτεκνων και πολύτεκνων και δημιουργία ειδικού Ταμείου για το Δημογραφικό.
Οι αλλαγές που προτείνει για ΕΣΥ και Παιδεία
Για το ΕΣΥ, ο Νίκος Ανδρουλάκης έδωσε έμφαση στην αναδιοργάνωση της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, στην επέκταση δωρεάν προληπτικών εξετάσεων, στην τηλεϊατρική και στην κατάρτιση νέου υγειονομικού χάρτη με βάση γεωγραφικά και δημογραφικά δεδομένα.
Προανήγγειλε επίσης μισθολογική αναβάθμιση για γιατρούς και νοσηλευτές και αναβάθμιση των νοσοκομειακών υποδομών.
Στην Παιδεία, το ΠΑΣΟΚ προτείνει νέο μοντέλο ολοήμερου δημόσιου σχολείου, με ενισχυτική διδασκαλία, σίτιση, ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς. Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται νέο Λύκειο, εθνικό απολυτήριο και νέο σύστημα πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Νέο ΑΣΕΠ και αλλαγές στη λειτουργία του κράτους
Ο έβδομος άξονας αφορά το κράτος και τους θεσμούς. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ανακοίνωσε σχέδιο μεταρρύθμισης με την ονομασία «Αναστάσης Πεπονής», με κεντρικό στόχο την ενίσχυση της αξιοκρατίας στη δημόσια διοίκηση.
Μεταξύ άλλων, πρότεινε ενισχυμένο ρόλο του ΑΣΕΠ στις προσλήψεις και στην επιλογή διοικήσεων δημόσιων οργανισμών, μείωση του αριθμού των υπουργών και των μετακλητών υπαλλήλων και νέο πλαίσιο δημοσίων συμβάσεων.
Για τις απευθείας αναθέσεις προανήγγειλε πλαφόν επί των συνολικών πιστώσεων, με εξαίρεση τους μικρούς δήμους.
Δικαιοσύνη και συνταγματική αναθεώρηση
Στο θεσμικό πεδίο, ο Νίκος Ανδρουλάκης πρότεινε αλλαγή του άρθρου 86 του Συντάγματος για την ποινική ευθύνη υπουργών, ώστε η σχετική διαδικασία να μην εξαρτάται από την εκάστοτε κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Ζήτησε επίσης διαφορετικό σύστημα επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, με συμμετοχή βουλευτών, δικαστών και εκπροσώπων της νομικής κοινότητας, καθώς και τετραετές ασυμβίβαστο για αφυπηρετούντες δικαστικούς πριν από την ανάληψη συγκεκριμένων δημόσιων θέσεων.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε την πρόταση για συνταγματική κατοχύρωση ανεξάρτητης Εθνικής Αρχής Διαφάνειας με διευρυμένες ελεγκτικές αρμοδιότητες.
Το μήνυμα προς τη Νέα Δημοκρατία και οι επόμενες εκλογές
Η ομιλία είχε παράλληλα έντονο προεκλογικό χαρακτήρα. Ο Νίκος Ανδρουλάκης παρουσίασε το ΠΑΣΟΚ ως κυβερνητική εναλλακτική απέναντι στη Νέα Δημοκρατία και επέμεινε στην πολιτική αυτονομία του κόμματός του.
Στην εξωτερική πολιτική τάχθηκε υπέρ βαθύτερης ευρωπαϊκής ενοποίησης, ενός μόνιμου ευρωπαϊκού μηχανισμού επενδύσεων και σύγκλισης και μιας αυστηρότερης ευρωπαϊκής στάσης απέναντι στην Τουρκία όταν τίθενται ζητήματα διεθνούς δικαίου και κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Για τις ευρωτουρκικές σχέσεις πρότεινε ένα νέο πλαίσιο αντίστοιχο με τη διαδικασία του Ελσίνκι, συνδέοντας την αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης ΕΕ–Τουρκίας με τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και των κυριαρχικών δικαιωμάτων Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας.
Οι εξαγγελίες για τη Θεσσαλονίκη
Κλείνοντας την ομιλία του, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αναφέρθηκε ειδικά στη Θεσσαλονίκη, δίνοντας έμφαση στις μεταφορικές υποδομές, στο παραλιακό μέτωπο, στην καινοτομία και στη σύνδεση των πανεπιστημίων και των ερευνητικών κέντρων με την παραγωγή.
Έθεσε ως προτεραιότητες την επέκταση του Μετρό προς τη δυτική Θεσσαλονίκη και το αεροδρόμιο, έναν σύγχρονο προαστιακό και την ενίσχυση των υποδομών που συνδέουν την πόλη με την περιφέρεια και τα Βαλκάνια.
Παράλληλα, δεσμεύτηκε ότι σε περίπτωση ανάληψης της διακυβέρνησης από το ΠΑΣΟΚ θα επανασυσταθεί το Συμβούλιο Απόδημου Ελληνισμού με έδρα τη Θεσσαλονίκη.
Με την ομιλία στη ΔΕΘ, ο Νίκος Ανδρουλάκης επιχείρησε έτσι να μεταφέρει τη συζήτηση από επιμέρους αντιπολιτευτικές παρεμβάσεις σε μια συνολική πρόταση διακυβέρνησης, με τις επόμενες εθνικές εκλογές να αποτελούν το πολιτικό ορόσημο στο οποίο παρέπεμψε επανειλημμένα.
